De Paardenfluisteraar - Hondenluisteraar.

Vroeger, toen ik jong was, was ik echt het typische paardenmeisje. Elke zaterdag kon je mij vinden op de manege en was ik daar de hele dag: paardjes poetsen, lessen kijken. Ik mocht zelf rijden en overal helpen waar dat maar kon. Thuis was ik ook altijd met paarden bezig. Ik was natuurlijk een supergrote fan van de serie Heartland, een boekenserie over een vrouw die met paarden werkte en deze gave overbracht op haar dochter.

In dit boek stonden verschillende trainingsmethodes om te werken met paarden. De hoofdpersoon werd een paardenfluisteraar genoemd, waarvan ze zei: “Ik fluister niet tegen paarden, ik luister.” De techniek Join-Up, die in het boek beschreven werd, bracht me bij Monty Roberts. De man die naar paarden luistert, één van de titels van zijn boeken, vertaald vanuit het Engels.

Nu denk je misschien: Terry, waarom begin je over paarden? Nou, nu komt het bruggetje.

In grote lijnen kun je het trainen van paarden en honden goed met elkaar vergelijken. Overigens niet alleen paarden. Wist je dat ze in de dierentuin, bijvoorbeeld wanneer een giraffe gewogen wordt, ook gebruikmaken van een targetstick en beloningen? En niet alleen bij giraffen, maar bij alle dieren in de dierentuin.

Mijn basis in het trainen van dieren komt dus van de paarden af, maar ik ben altijd super nieuwsgierig geweest naar het trainen van alle dieren. Dolfijnen in een dolfinarium worden ook op deze manier getraind. Kippen kun je ook met een clicker trainen om iets te doen en ze zijn intelligenter dan je denkt.

Het bijzondere vind ik dan ook wel weer dat er nog steeds veel trainers zijn die vinden dat een hond maar iets moet doen voor hen, en dat beloningen stom zijn en dat je niet met koekjes moet werken. Terwijl ik denk: als jij dit met een tijger doet, dan gaat die echt de moeite niet doen als jij hem niet met eten traint. Sterker nog, dan blijft hij waarschijnlijk gewoon liggen waar hij ligt. Of hij moet door middel van angst een kooi in worden gejaagd, met bijvoorbeeld harde geluiden of iets dergelijks. Maar hij gaat het niet doen omdat jij het van hem vraagt.

Op de een of andere manier kijken we naar honden altijd anders. En trouwens ook naar paarden. Heel veel paarden zijn op een hardhandigere manier zadelmak gemaakt. Inbreken noemden ze dat ook wel eens.

De kunst is ook om te kijken naar wat een dier aangeeft. Niet alleen pushen om te trainen, maar ook “luisteren” en zien wat een dier bedoelt en daarop reageren. Wanneer een dier geen zin heeft om te trainen en niet komt opdagen of van je weggaat, kun je heel boos worden en zeggen dat het moet. Of je vraagt jezelf af: waarom wil hij vandaag niet trainen? Zit hij wel lekker in zijn vel? Is er medisch misschien iets aan de hand?

Dieren vertellen ons ontzettend veel. Het is de kunst om ernaar te luisteren.

Makkelijk is het niet hoor, altijd snappen wat ze bedoelen. Ik bedoel, ze spreken tenslotte niet onze taal en wij mensen doen toch veel met taal. Toch kan ik je zo honderden voorbeelden geven van momenten waarop een dier, in dit geval jouw hond, iets probeert duidelijk te maken.

Vandaag was ik met een nieuwe asielhond aan het wandelen, een kennismakingswandeling. Kijken hoe de hond is. We zijn aan het wandelen en ineens kruisen we een Mechelse herder. Er zat nog zo’n vijf meter tussen ons en die andere hond in. De hond waar ik mee liep stopte, observeerde en draaide daarna om. Omdat ik met hem meeliep, liep hij enthousiast weer verder op zijn wandeling, ook al was het hetzelfde stukje.

De hond die ik bij me had, had geen behoefte aan een ontmoeting met die andere hond, om wat voor reden dan ook. En ik? Ik ben hem gewoon gevolgd.

Nu hoor ik al genoeg mensen gillen: “Ja, maar dan bepaalt de hond de route en is de hond altijd de baas,” en blablabla. Maar voor wie loop jij buiten? Voor jezelf of voor je hond?

En als je hond de andere kant op wil lopen om een ontmoeting niet te ondergaan, moeten we dan alsnog doorlopen? Forceren? Met een grote kans dat die ontmoeting niet zo aangenaam gaat zijn als jij misschien verwacht, omdat de hond vooraf eigenlijk al aangaf: liever niet.